WebCenter Suite: Enterprise Mashup als werkomgeving

Mei 2007- Begin 2007 introduceerde Oracle de WebCenter suite, de jongste telg binnen de Fusion Middleware-stack. WebCenter is het instrument waarmee het mogelijk gemaakt wordt om zowel gestructureerde als ongestructureerde gegevens uit verschillende bedrijfstoepassingen te combineren: de "Enterprise Mashup". Samen met Web 2.0 services voor samenwerking en het delen van informatie kunnen webinterfaces ontwikkeld worden die de gebruiker een taakgerichte werkomgeving bieden. 

Traditionele schermapplicaties zijn meestal alleen gebaseerd op een deel van een bedrijfsproces en vaak verspreid over verschillende systemen. Meestal worden nog op zichzelf staande systemen als groupware, telefoongidsen en Content Management-systemen gebruikt als ondersteuning voor het werkproces. Dit leidt er toe dat er veel gewisseld moet worden van toepassing, of zelfs systeem, om de benodigde informatie te vergaren die een medewerker nodig heeft voor de dagelijkse werkzaamheden.

Bij een Service Oriented Architecture (SOA) wordt vaak alleen gedacht aan de uitwisseling van data, maar kunnen dezelfde principes niet gelden voor gebruikersinteractie? De gebruikersinterface is dan niet langer meer een monolithische schermapplicatie, maar wordt samengesteld uit herbruikbare UI-services. Deze services genereren fragmenten markup en worden gepubliceerd als portlets. Door nieuwe standaarden zoals WSRP kunnen deze portlets hun oorsprong vinden uit andere systemen of ontwikkelplatformen en naadloos geïntegreerd worden in een webpagina. Door gebruikers de mogelijkheid te geven om de user-interface aan te passen door bijvoorbeeld componenten ervan te verplaatsen of zelf toe te voegen, kan een gepersonaliseerde werkomgeving gecreëerd worden waarbij de gebruiker “in-control” is.

Figuur 1: Een voorbeeld van een taakgeoriënteerde web-interface

WebCenter is de oplossing van Oracle om deze “next-generation” user-interfaces samen te stellen. Door UI-componenten te combineren en aan elkaar te relateren kan een gebruikersinterface worden gecreëerd die meer toegespitst is op taken en rollen van medewerkers in relatie tot het bedrijfsproces. WebCenter bestaat uit een extensie van de Oracle Application Server en JDeveloper, waarmee ADF/JSF-applicaties ontwikkeld kunnen worden met portal-achtige functionaliteit.

Daarnaast bieden out-of-the-box Web 2.0 services een enorme meerwaarde voor de gebruikerservaring. Zo kan de Secure Enterprise Search engine (ESE) gebruikt worden om resultaten vanuit verschillende bronnen op een gestructureerde en gecategoriseerde manier weer te geven: links naar relevante internet sites en applicaties, BI-rapporten en zelfs inhoud van e-mail.

BPEL-processen kunnen opgestart worden, en waar menselijke interactie, zoals de goedkeuring van een rapport nodig is, zorgt de taskservice voor een overzicht met de akties die verwacht worden van de gebruiker.

De integratie van communicatieservices zoals Instant Messaging en VOIP maken het mogelijk dat een medewerker, die een proces heeft geïnitieerd of documentatie heeft gewijzigd, rechtstreeks benaderd kan worden.

Als onderdeel van de collaboration-services kunnen ad-hoc nieuwe communities opgezet worden om in teamverband over nieuwe ideeën en problemen te discussiëren. Deze communities kunnen aangemaakt worden op basis van templates, waarin links naar relevante content en applicaties zijn opgenomen.

Framework

Centraal voor de ontwikkeling van WebCenter-applicaties staat het framework, dat de basis vormt voor het ontwikkelen van rich internet applicaties (RIA). Het framework ondersteunt onder meer de standaarden JSR-168 voor portletimplementatie en WSRP 2.0, dat de interactie met presentatie-georiënteerde webservices mogelijk maakt. Daarnaast kan via de JSR-170 standaard content van verschillende bronnen als Oracle ContentDB en Oracle Portal worden benaderd.

Figuur 2: Architectuur van de WebCenter suite

Het framework biedt onder andere de mogelijkheid om bestaande PDK-portlets te registreren en te gebruiken in JSF-applicaties, zodat hergebruik van reeds bestaande portlets mogelijk is. 

Een ander interessant onderdeel van het framework is de JSF Portlet bridge, die ons in staat stelt om een JSF-applicatie als WSRP-portlet te publiceren. Deze portlet kan vervolgens weer gebruikt worden in een WebCenter-applicatie. Hierdoor kan gemakkelijk een presentatieservice met ADF/JSF ontwikkeld worden.

Aan het framework zijn ook nieuwe user-interface componenten toegevoegd: de Customizable components. Deze componenten worden gebruikt om andere JSF-elementen te voorzien van een portlet look & feel, zodat ze verschoven of geminimaliseerd kunnen worden binnen een gedefinieerde lay-out in de pagina.

Services

De WebCenter-services omvatten een aantal Web 2.0 faciliteiten voor gebruik in applicaties die gebruik maken van het WebCenter framework. Er zijn reeds een aantal beschikbare services voor integratie van content repositories, RSS-feeds en Secure Enterprise Search. Bekende mashup-services uit Oracle Portal zijn ook aanwezig zoals OmniPortlet en WebClipping.

Na de release van WebCenter Suite 10.1.3 worden een wiki-, blog-, discussion forums-, VOIP- en Instant Messaging services verwacht en release 11g belooft nog meer. Spaces voor het beheer van taken en het plannen van dagelijkse activeiten en integratie met Microsoft produkten als Exchange en Office. Daarnaast staat de WebCenter Composer op de agenda voor 11g. De Composer is een browser-based omgeving voor het samenstellen van user-interfaces, beheren van gebruikersprofielen en het aanpassen van business-rules en processen op organisatie- of groepsniveau.

Met deze services wordt ingespeeld op de verandering van de manier van werken en communicatie binnen organisaties. Door medewerkers deze faciliteiten aan te bieden zullen ze actiever betrokken worden bij optimalisatie van hun taken en nieuwe ideeën zullen sneller opgepakt worden.

De kracht van deze services ligt echter niet in de service zelf, er zijn immers genoeg van deze producten, maar in het feit dat de presentatie ervan gemakkelijk gerelateerd kan worden aan de context van een taak of proces.

JDeveloper integratie

Alle aspecten van de WebCenter Suite zijn ondergebracht in JDeveloper 10.1.3.2.0.

Door middel van wizards kan de implementatie van een JSR-168 portlet gegenereerd worden. WSRP extensies, zoals de import en export van customizations en portlet-communicatie, kunnen worden toegevoegd.

Portlet producers worden direct geregistreerd in een JSF-applicatie met behulp van wizards: ze verschijnen als component, zodat ze via drag & drop geplaatst kunen worden op een pagina. Webpagina’s kunnen visueel opgebouwd worden, en door het gebruik van de customizable components wordt een lay-out toegevoegd die een eindgebruiker zelf kan aanpassen. Nieuw zijn de page-parameters die automatisch aangemaakt worden als een geplaatste portlet public parameters heeft. De page-parameters faciliteren de koppeling tussen de verschillende portlets die samen op een pagina geplaatst zijn. Input- en outputparameters van portlets kunnen declaratief aan elkaar worden verbonden via deze page-parameters, wat resulteert in een gesynchroniseerde user-interface.

Figuur 3: JSF-controls in een detail frame samen met een portlet in een customizable panel

Deployment van WebCenter applicaties kan in een voorgeconfigureerde OC4J-container. De container is te starten en stoppen vanuit JDeveloper en kan gebruikt worden voor testdoeleinden. In de OC4J-container zijn een aantal voorbeelden en portlets opgenomen die meteen vanuit JDeveloper te registreren en te gebruiken zijn.

Conclusie

De eerste indruk is wellicht dat WebCenter een vervanger gaat worden van Oracle Portal, maar de doelgroep is anders. Waar Portal zich meer leent voor het bouwen van complete enterprise portals, mikt WebCenter zich op de Java ontwikkelaar die nu de middelen heeft om portal functionaliteit in een JSF-applicatie in te bouwen. Ontwikkelaars ondervinden geen last meer van restricties die het deels op PL/SQL-gebaseerde Portal framework met zich mee draagt: WebCenter is volledig gebaseerd op J2EE en er wordt gebruik gemaakt van open standaarden.

WebCenter zal wel een grote rol gaan spelen in toekomstige releases van Fusion Applications. Services die de interactie vormen voor deze producten zullen steeds meer beschikbaar worden gesteld om user-interfaces te kunnen samenstellen die gericht zijn op de taken van teams en individuen in een organisatie. Door toevoeging van Web 2.0 faciliteiten als wiki’s, blogs, spaces en integratie van communicatiemiddelen wordt het mogelijk om rich-content web-applicaties te ontwikkelen die een samensmelting zijn van content, processen en samenwerking.

Het is wel jammer dat de eerste release van WebCenter nog niet helemaal compleet is door het ontbreken van interessante onderdelen als de Composer en Spaces. Ook zijn de portlets zoals WebClipping niet afdoende voor meer complexe "screen-scrapes". Hiervoor zou de Kapow Mashup Server, waar deze maand ook een Whitebook over geschreven is, een goed alternatief kunnen zijn. Van een Kapow webclipping kan een JSR-168 portlet worden gegenereerd zodat ook deze te gebruiken is in een WebCenter omgeving.

We kunnen echter wel vast proeven van de mogelijkheden van WebCenter als interactieplatform en misschien is de belangrijkste conclusie wel dat we meer moeten gaan nadenken over het ontwikkelen van gebruikersinterfaces in de context van bedrijfsprocessen.

Relevante links

• Oracle WebCenter Home:
  http://www.oracle.com/technology/products/webcenter/index.html
• Viewlet over de features van WebCenter release 11:
  http://download-uk.oracle.com/otndocs/tech/webcenter/files/owcs_11_oow06_viewlet.html
• Oracle paper over Web 2.0 en WebCenter:
  http://www.oracle.com/technology/tech/standards/pdf/web20.pdf